Infekcje wirusowe
Jaszczurki
| Choroba | Informacje | Objawy | Leczenie | Zapobieganie | | Papillomatoza (Brodawczyca) | Izolowano dwa wirusy: Herpeswirus oraz Papovawirus. Bardzo często zakażeniu wirusowemu towarzyszy wtórne zakażenie patogennymi grzybami. | W różnych miejscach skóry (grzbiet, okolica brzucha i piersi, łapy, ogon, głowa) oraz błon śluzowych (kloaka, jama gębowa, spojówki) pojawiają się wykazujące szybki wzrost wyraźnie oddzielone od zdrowej tkanki szare, kalafiorowate brodawki. Przy wtórnym zakażeniu grzybami brodawki mogą ulegać rozpadowi z wytworzeniem ran i wyraźnych blizn (lokalne odbarwienia skóry). | Leczenie jest skuteczne przy nieznacznych zmianach. Brodawki usuwa się przy pomocy azotanu srebra - smarowanie codzienne przez 5-7 dni. Po kilku dniach leczenia brodawki powinny ulec zmiejszeniu, wysuszeniu i autoamputacji. Niestety często dochodzi do nawrotów choroby. Dobre efekty terapeutyczne uzyskuje się przy zastosowaniu wymrażania punktowego (krioterapia). | Nieznane | | Herpeswiroza | Stwierdzano zakażenia u legwanów zielonych. | Nieznane | Nieznane | Nieznane | | Poxviridae (ospa) | Po raz pierwszy opisano u Tupinambis teguixin. W badaniu cytologicznym zmienionej tkanki (biopsja w narkozie ogólnej) stwierdza się w komórkach epitelialnych eozynofilne śródcytoplazmatyczne ciałka wtrętowe. | U chorych zwierząt pojawiają się na skórze 1-2 milimetrowe charakterystyczne zmiany w postaci szaro-brązowych guzków. Zmiany umiejscawiają się najczęściej na skórze kończyn, głowie (często na spojówkach), szyi, karku, grzbietu i boków ciała. | Choroba nie jest groźna dla życia. Zmiany ospowe mogą zanikać bez konieczności leczenia po 3-4 miesiącach. | Nieznane | | Adenowiroza | Choroba śmiertelna. W badaniach cytologicznych wątroby i jelit (Hema - ColorŽ) stwierdzono obecność charakterystycznych śródjądrowych ciałek wtrętowych w hepatocytach i komórkach nabłonka jelit. | Następuje szybkie wychudzenie i utrata kondycji. W badaniach sekcyjnych stwierdza się rozległe obszary martwicy miąższu wątroby. Szczególnie narażone na zachorowania narażone są kameleony. Zwierzęta tracą apetyt, aktywność i umierają pomimo prób ratowania. Choroba może przybrać obraz epidemii. Objawem charakterystycznym choroby jest proliferacja nabłonka w przełyku i tchawicy. U martwych zwierząt obserwuje się objawy zapalenia jelit (w komórkach nabłonka jelit cienkich stwierdza się liczne ciałka wtrętowe (śródjądrowe). W przebiegu adenowirozy pojawić się mogą zakażenia wtórne, najczęściej z udziałem Kryptosporidium sp. Dodatkowo na skutek zaburzeń w wchłanianiu jelitowym ujawnia się hypokalcemia - niedobór wapnia doprowadzający do odwapnienia kości szkieletu. | Nieznane
| Nieznane | | Iridowiroza (Lizard Erythrocytic Virus) | Stwierdza się najczęściej u gekonów (np. Gehydra variegata, Tarentola mauritanica) i kameleonów (Chamaeleo dilepis, Bradypodion fischeri). | W badaniu krwi w erytrocytach wykrywa się eozynofile śródcytoplazmatyczne ciałka wtrętowe w obrębie których, w badaniach z użyciem mikroskopu elektronowego stwierdzono obecność wirusów. W diagnostyce różnicowej należy wziąć pod uwagę malarię (Plasmodium sp.). | Nieznane | Nieznane |
Węże
| Choroba | Charakterystyka | Objawy | Leczenie | Zapobieganie | | Paramyksowiroza | Wirus z rodziny Paramyxoviridae. Śmiertelność do 80-90% zakażonej populacji węży. Objawy choroby pojawiają się około 3 dni po zakażeniu. Chorobę pierwszy raz opisano u Callopistes maculatus - zakażenie przebiega bez charakterystycznych objawów. | Różnorodne, mogą pojawić się wymioty śluzowe i wodnisty kał. Wirus wywołuje zapalenie mózgu (encephalitis) z charakterystycznymi objawami nerwowymi. Węże tracą orientację w poruszaniu się w znanym sobie terenie - uderzają o przeszkody, szyby terrarium. Nie mogą trafić w "żywą karmę". Mogą pojawić się porażenia mięśni oraz niekontrolowane skurcze poszczególnych odcinków ciała. W końcowym stadium choroby dochodzi do charakterystycznego esowatego skrętu szyi i głowy - pozycja podobna jak przy ataku na mysz. W ostrym przebiegu choroby śmierć następuje po 2-4 tygodniach. W przebiegu chronicznym objawy są mniej symptomatyczne. Choroba ma dłuższy przebieg - do miesiąca. Może pojawić się stwardnienie naskórka (zapalenie skóry), wtórne zakażenia bakteryjne (np. płuc, żołądka i jelit). Przy zapaleniu płuc pojawia się silna duszność duża ilość brązowego (z domieszką krwi) śluzu w jamie pyska. | Nie ma skutecznego leczenia specyficznego. Podaje się witaminy z grupy B oraz środki przeciwzapalne (sterydy). W przebiegu choroby należy zastosować antybiotyki dla zapobieżenia wtórnym zakażeniom bakteryjnym. Rokowanie niepomyślne. | 6 tygodniowa kwarantanna każdego nowo zakupionego węża (odrębne terrarium i sprzęt pielęgnacyjny). Prowadzenie systematycznej dezynfekcji zbiorników. | | Papillomatoza (Brodawczyca) | Izolowano dwa wirusy: Herpeswirus oraz Papovawirus. Bardzo często zakażeniu wirusowemu towarzyszy wtórne zakażenie patogennymi grzybami. | W różnych miejscach skóry (grzbiet, okolica brzucha i piersi, łapy, ogon, głowa) oraz błon śluzowych (kloaka, jama gębowa, spojówki) pojawiają się wykazujące szybki wzrost wyraźnie oddzielone od zdrowej tkanki szare, kalafiorowate brodawki. Przy wtórnym zakażeniu grzybami brodawki mogą ulegać rozpadowi z wytworzeniem ran i wyraźnych blizn (lokalne odbarwienia skóry). | Leczenie jest skureczne przy nieznacznych zmianach. Brodawki usuwa się przy pomocy azotanu srebra - smarowanie codzienne przez 5-7 dni. Po kilku dniach leczenia brodawki powinny ulec zmiejszeniu, wysuszeniu i autoamputacji. Niestety często dochodzi do nawrotów choroby. Dobre efekty terapeutyczne uzyskuje się przy zastosowaniu wymrażania punktowego (krioterapia). | Nieznane | | Adenowiroza | Zakażenie adenowirusami wywołuje przede wszystkim objawy chorobowe z układu pokarmowego. Jak dotąd wirusa odnaleziono u Boa constrictor, Pyton regius i Elaphe quatuorlineata. | Trwająca miesiącami chroniczna biegunka, zahamowanie wzrostu i rozwoju. Należy w diagnostyce wykluczyć zakażenie paramyksowirusami, pasożyty przewodu pokarmowego, amebiazę a u rybożerców niedobór witaminy B-1. | Specyficzna terapia nie jest znana. Zapobiegając wtórnym zakażeniom bakteryjnym należy podać antybiotyki. Przy stwierdzeniu znacznego odwodnienia organizmu należy podać aminokwasy i elektrolity. | Kwarantanna nowo nabytych zwierząt (6 tygodni). Systematyczna dezynfekcja terrarium. |
Żółwie
| Choroba | Charakterystyka | Objawy | Leczenie | Zapobieganie | | Wirusowe zapalenie nosa | W badaniach RTG przy podejrzeniu zapalenia płuc u żółwi lądowych stwierdzono, że u 15% badanej populacji z objawami silnego kataru nie notuje się zmian zapalnych w płucach. Wskazuje to na istnienie odrębnej jednostki chorobowej z podobnymi objawami klinicznymi jak przy pneumonii - zapalenia błony śluzowej nosa. Czynnikiem etiologicznym tej jednostki chorobowej jest Sendai-wirus z grupy Paramyxoviridae (Parainfluenza typ1). Wirus jest dość powszechny u żółwi. Badania serologiczne 128 żółwi lądowych wykazały obecność swoistych przeciwciał u 56 osobników (43,75% populacji). Zakażenia najczęściej obserwuje się u żółwi lądowych z gatunków Testudo graca, Testudo hermanni, Testudo horsfieldii oraz Geochelone elegant. Sendaiwirusy stwierdzono również u chomików, szczurów, świnek morskich, świń i człowieka. | Głównym objawem choroby jest długotrwały (miesiąc i dłużej) surowiczy obfity wypływ z nozdrzy. Zwierzęta tracą apetyt stąd wyraźnie tracą na wadze. W nielicznych przypadkach chorobowych może dojść do zaatakowania centralnego układu nerwowego i objawów nerwowych takich jak porażenia, drgawki. Choroba najczęściej ma przebieg łagodny jednak w przypadkach długotrwałych noże prowadzić do śmierci zwierzęcia na skutek całkowitego wyniszczenia organizmu. | Nieznane, poprawę samopoczucia przyniesie optymalizacja warunków utrzymania - utrzymywanie w suchym terrarium w temperaturze 25-30°C. | Nieznane | | Wirusowe zapalenie wątroby | Martwica wątroby u żółwi może być wywołana zakażeniem Herpeswirusami (u żółwi wodnych Clemmys marmorata, Trachemys picta) lub Iridowirusami (u żółwi lądowych Testudo hermanni). | Są mało specyficzne. Zwierzęta tracą apetyt (aż do stadium anoreksji). W przypadku zakażenia herpeswirusami wszystkie zakażone zwierzęta umierają po tygodniu. Iridowirusy powodują śmierć zwierząt po kilku dniach trwania choroby - tj. dwóch - trzech dniach niejedzenia. | Nieznane | Nieznane | | Herpeswirusowe zapalenie skóry | Choroba charakterystyczna dla Żółwi Zielonych (Chylonia mydas mydas). | Guziczkowate, guzowate wyniosłości na skórze kończyn, głowy, plastronie wykazujące tendencję do szybkiego wzrostu i nekrozy. Mogą również przybierać kształt sporych, kalafiorowatych brodawek. Śmiertelność od 5% do 20% populacji. W ostatnich latach (zachodnie wybrzeże USA) notowano epidemię tej choroby wśród żółwi morskich żyjących na wolności. | Nieznane, zauważono wpływ temperatury na przebieg choroby. Podniesienie temperatury wody do 30°C zaostrza objawy, a utrzymywanie na poziomie 25°C łagodzi jej objawy. | Nieznane | | Wirusowe zapalenie błony śluzowej pyska | Herpeswirus wywołujący dyfteroidalno-nekrotyczne zmiany w obrębie błony śluzowej jamy gębowej stwierdzono u wielu gatunków żółwi w tym u Gopherus agassizi, Testudo hermanni, Testudo horsfieldii, Testudo marginata, Chelonidis chilensis tak żyjących na wolności jak w prywatnych terrariach. | Głównym i patognomicznym objawem choroby jest pojawienie się w obrębie błony śluzowej dzioba dużych ilości biało-żółtych, serowatych złogów, których usunięcie wywołuje krwotok. W zawansowanym stadium choroby dochodzi do ujawnienia silnych objawów duszności na skutek pojawienia się zmian w obrębie krtani i tchawicy. Zwierzęta oddychają otwartym dziobem i wyciągają szyję do przodu. Może pojawić się również cuchnąca biegunka. Chore zwierzęta giną z reguły tydzień po pojawieniu się symptomów choroby. W badaniu cytologicznym komórek epitelialnych błony śluzowej jamy dziobowej wykrywa się w śródjądrowe ciałka wtrętowe. Pewną wartość diagnostyczną przypisuje się biochemicznemu badaniu krwi. Chorobę należy różnicować z grzybicą dzioba, zapaleniem opon mózgowych, zapaleniem płuc. | Brak leczenia specyficznego. Należy zoptymalizować warunki utrzymania (temperatura, żywienie). Błonę śluzową dzioba po delikatnym usunięciu złogów, można pędzlować jodyną lub wodnym roztworem pioktaniny. Można również zastosować (w zależności od wystąpienia wtórnych zakażeń bakteryjnych, grzybiczych lub mieszanych) antybiotyki - miejscowo i/lub ogólnie, leki przeciwgrzybicze (miejscowo), środki immunostymulujące. Istotne jest też zwalczanie Ew. zarażeń pasożytniczych. | Polega na dbałości w utrzymywaniu optymalnych warunków utrzymania zwierząt. Stwierdzono, że choroba pojawia się częściej u zwierząt zaniedbanych, źle odżywianych (hipowitaminozy) latem i jesienią. Każde nowo nabyte zwierzę musi odbyć sześciotygodniową kwarantannę. | | Wirusowe zapalenie skóry | Paramyksowirus (PMV) choroba wysoce zakaźna i przebiegająca z dużą śmiertelnością. Najczęściej chorują nowo importowane żółwie (odłowione ze środowiska naturalnego). | Apatia, anoreksja, odwodnienie, rozległe zmiany martwicze (m. rozpływna) skóry. W cięższych przypadkach możliwe jest pojawienie się martwicy pancerza, zapalenia błony śluzowej jamy dziobowej, ropnego zapalenia spojówek.. | Nieznane | Nieznane | | Paramyksowiroza (postać nerwowa) | Paramyksowirus (PMV) | Typowe dla zaburzeń CUN.tj. utrudniona koordynacja ruchowa, skręt i przykurcz szyi (torticollis), porażenia. Zwierzęta są osłabione, nie są w stanie podnieść pancerza ponad podłoże. Wykręcają głowę do góry (na karapaks) i w bok. Często chorobie towarzyszy zapalenie płuc (duszność) i zapalenie jelit (biegunka). Dodatkowo pojawiają się dodatkowe komplikacje w postaci wtórnych zakażeń bakteryjnych. | Nieznane | Nieznane | | Iridowiroza | Iridowirus (DNA-wirus) wywołuje masowe zachorowania i upadki nowo pozyskiwanych pozyskiwanych z natury żółwi lądowych (casus - 10% przypadków śmiertelnych ciągu miesiąca w transporcie 2000 żółwi greckich (przemyt do Szwajcarii w 1987 r.). | - Postać nadostra - zapalenie nosa (silny "katar"), ropne zapalenie spojówek (obrzęk), zapalenie płuc, wrzodziejące zapalenie błony śluzowej dzioba (cuchnący zapach z pyska), rozległe obrzęki skóry.
- Postać ostra -
dalekie wyciąganie szyi (duszność), obrzęki skóry w okolicy głowy i szyi. Śmierć następuje z reguły po 1-2 dniach od pojawienia się objawów choroby. Wszystkie zwierzęta wykazują spadek aktywności ruchowej (leżą na plastronie) i anoreksję. Rozwój choroby związany jest ze spadkiem odporności powodowanym stresem (np. długotrwały transport, złe warunki chowu, silne zarobaczenie). | Nieznane | Nieznane, niezbędna kwarantanna nowo zakupionych zwierząt |
|
Zgłoś błąd lub sugestię dotyczącą artykułu
