|
|
|
|
|
| « Iguana iguana - Legwan zi.. | Opisy gatunków » Gady (Reptilia) » Jaszczurki (Sauria) » Legwany (Iguanidae) » | |
Legwan malachitowy (Sceloporus malachiticus Cope, 1864)
Systematyka Przez pewien czas był uważany za podgatunek Sceloporus formosus (obecnie mówi się o gatunkach z grupy formosus). Na obszarze od Meksyku po Panamę występuje kilka gatunków nadrzewnych legwanów z rodzaju Sceloporus, często podobnie ubarwionych jak legwan malachitowy i o podobnej biologii. W celu dokładnego oznaczenia gatunku należy posłużyć się kluczem do identyfikacji gatunków. Gatunki należące do grupy formosus:
Występowanie i środowisko Jego zasięg występowania rozciąga się od Meksyku po Panamę i Kostarykę.Zamieszkuje wilgotne lasy wysokogórskie (od 400-1500 m.n.p.m., a nawet 2200 m.n.p.m.), ze znaczną amplitudą wilgotności i temperatury, tak w ciągu dnia jak i roku. Najczęściej prowadzi nadrzewny tryb życia. Tu w koronach drzew najczęściej wygrzewa się w promieniach słońca.Legwan malachitowy jest to gatunkiem nadrzewny, który świetnie przystosował się do warunków panujących w wilgotnych lasach wysokogórskich. Dobrze radzi sobie ze znaczną amplitudą wilgotności i temperatury, tak w ciągu dnia jak i roku. Zwykle tylko jeden samiec zamieszkuje jedno drzewo, które broni przed potencjalnymi rywalami. Natomiast na wyżej położonych terenach, jak na przykład w Kostaryce, gatunek ten zamieszkuje naturalne kamienne ściany i skały, które pokryte są warstwą mchów i paprotników. W takich warunkach legwan wygrzewa się w promieniach słońca, chroniąc się przed zimnym wiatrami w zacisznych, ciepłych miejscach. Wygląd i budowa ciała Dorasta 20-22 cm. Jego ciało jest owalne, pokrytymi wręgowanymi łuskami (podobnie jak np. Cordylus). Samce są szarawe z malachitowo - zielonym grzbietem. Brzuch biało niebieski. Podgatunek S. m. smaragdinus jest wybarwiony wyraźniej. Samce w okresie godowym i walk o terytorium mają niebieskie podgardle z czarnymi pręgami po bokach karku. Samice są zazwyczaj jasno szare, czasami z ciemniejszym odcieniem. Warunki chowu i hodowli Trzymamy je w grupach haremowych (samiec z dwiema trzema samicami) lub parach bo samce są wybitnie terytorialne i nie tolerują innych samców w swym otoczeniu. Terrarium dla pary powinno być przestrzenne wertykalnego typu. Minimum dna to 50 x 60 cm. Wysokość to około 100 cm. Wystrój powinien zawierać gałęzie i konary drzew, po których jaszczurka chętnie wspina się i wygrzewa. Jako podłoża używamy piasku lub żwiru, tłuczonego kamienia, torfu, włókna kokosowego (lignocelu). Uzupełnienie będą sucholubne rośliny (np. sukulenty - Crassula (drzewko szczęścia), Sansevieria - wężownica). Dobrze sprawdzają się i naturalnie wyglądają paprocie (np. z rodzaju Asplenium), mocne epifity czy pnącza (np. z rodzaju Philodendron). Niezbędnym elementem wyposażenia jest miska z wodą (zawsze odstaną i świeżą). Legwany często korzystają z niej nie tylko jako pojnika ale także jako basen do kąpieli. Terrarium w ciągu dnia ogrzewamy przy pomocy promiennika o odpowiedniej mocy, by panowała w nim temperatura 25-30°C. Punktowo pod źródłem ogrzewania 35-40°C. Nocą zgodnie z naturalną amplitudą temperatura powinna spadać do poziomu 18-20°C. W jasno oświetlonym terrarium należy umieścić specjalistyczne żarówki o odpowiednim profilu UVB, a latem można wystawiać je do słonecznej woliery zewnętrznej. Wilgotność utrzymujemy wysoką (70%) w ciągu nocy i rano. Dlatego rosimy świeżą wodą całe terrarium późnym wieczorem. Zbyt niska wilgotność powoduje u legwaników zakłócenia w przebiegu wylinki (suche płaty naskórka nie odrywają się od ich ciała i drażnią je, przez co jaszczurki są nerwowe, nie jedzą itp. co może doprowadzić do pogorszenia zdrowia jaszczurki). Żywienie Dorosłe osobniki odżywiają się głownie świerszczami, mrówkami, mącznikami i innymi owadami odpowiedniej wielkości. Dobrze radzą sobie z karaczanami, a nawet dorosłymi szarańczami, na które chętnie polują. Pokarm roślinny jest rzadko spożywany raczej okazyjnie lub przypadkowo. Zimą legwany malachitowe utrzymujemy przez okres około 4-6 tyg. w temperaturze 15-18°C. i przygaszonym świetle (oczywiście zimujemy tylko osobniki w pełni zdrowia). Po tym okresie legwany najczęściej przystępują do godów. Z następstwem pór związane jest dojrzewanie zwierząt do rozrodu. Jak podaje Marion i Sexton (1971) roczny cykl janikowy tego gatunku jest zsynchronizowany ze zmieniającym się w jego naturalnym środowisku porami. W przypadku populacji zamieszkujących lasy na wysokości około 2000 m n.p.m. owulacja występowała najczęściej we wrześniu, a poród młodych przypadał na początek pory suchej - na styczeń i luty (pora sucha w Ameryce Środkowej, w części będącej pod wpływem Pacyfiku, trwa od stycznia do kwietnia). Legwan malachitowy to gatunek żyworodny (duże amplitudy uniemożliwiłyby prawidłową inkubację jaj gdyby zostały one złożone w zakamarkach środowiska bytowania legwaników) i jest przystosowaniem do warunków środowiska. Samica na kilka tygodni (zazwyczaj 2 - 3) przed porodem nie przyjmuje pokarmu, jest mniej aktywna i porusza się ociężale. Rodzi 3 - 5 młodych, wielkości około 5 cm, które po przerwaniu błon płodowych szybko umykają w zakamarki terrarium (trzymają się zazwyczaj w górnych partiach terrarium), a po pierwszej wylince w ciągu pierwszego tygodnia życia zaczynają przyjmować pokarm: muszki owocówki (bezskrzydłe formy) i malutkie larwy (nimfy) świerszczy. Lepiej trzymać je oddzielnie, bo dorosłe osobniki mogą mieć skłonności kanibalistyczne lub podjadać pokarm młodym. Młode karmimy dwa razy dziennie z bogatym dodatkiem preparatów witaminowo - mineralnych. Wymagają większej wilgotności, dlatego terrarium zraszamy wieczorem i w ciągu dnia. Uwagi Gatunek ten nie jest powszechny w naszych terrariach i najczęściej pochodzi z transportów z natury więc należy zawsze się zastanowić przed jego nabyciem czy aby nie ogałacamy naturalnych populacji tych jaszczurek. Pamiętać też trzeba, że osobniki z odłowu źle adaptują sie do warunków niewoli i szybko zdychają z wielu powodów m.in. stresu. Opracował: Witold "Wiciu" Borkowski na podstawie poniżej podanej literatury:
Jeśteri - chov, biologie. Gekoni I. I. Vergner Leguani a agamy, M. Kocian Reptili w terrariumie, S. Kudrjawcew, S. Mamajed Blue bellies & their kin, D. Bartlett Opis uzupełnił Maciej Kamaszewski o następujące publikacje: Marion K. R., Sexton O. J., The reproductive cycle of the lizard Sceloporus malachiticus in Costa Rica., Copeia, vol. 1971, No. 3 (sep. 3,1971), s. 517-526; Sura P., 2005, Encyklopedia współczesnych płazów i gadów, Wydawnictwo Fundacja, Nowy Sącz; Köhler G., 2003, Reptiles of Central America, Herpeton Verlag, Offenbach; Uwe Dost, 2000, Zwierzęta w terrarium, Oficyna Wydawnicza “Delta W-Z”, Warszawa. |
|
 Zgłoś błąd lub sugestię dotyczącą artykułu
|
)